Rosatom ile Özbekistan Cumhuriyeti Bakanlar Kurulu'na bağlı Atom Enerjisi Ajansı Uzatom Ajansı arasında nükleer ve ilgili alanlarda iş birliğine yönelik kapsamlı yol haritası için anlaştı.
Şirketten yapılan açıklamaya göre, Taşkent'te imzalanan belgeyle taraflar, nükleer güç santrali (NGS) projesinin teknik, kurumsal ve toplumsal boyutlarını kapsayan geniş ölçekli bir iş birliği çerçevesi oluşturdu.
Yol haritası, personel eğitimi, modern nükleer teknolojiler hakkında kamuoyunun bilinçlendirilmesi ve santralin yanında kurulacak geleceğin nükleer kentinin geliştirilmesi dahil, NGS inşası projesi kapsamındaki tüm temel iş birliği alanlarını kapsıyor.
Aynı törende NGS inşaat sözleşmesine yönelik ek anlaşma da imzalanırken, belgeler Rosatom Genel Müdürü Aleksey Likhachev ile Uzatom Ajansı Direktörü Azim Akhmedkhadzhaev tarafından kayda geçirildi.
Anlaşmanın imzalanmasıyla eş zamanlı olarak, Cizzak bölgesinin Fariş ilçesinde kurulacak nükleer güç santralinin inşaat sahasında betonlama çalışmalarına başlandı.
Atomstroyexport bünyesinde görev yapan Proje Direktörü Pavel Bezrukov ile Özbekistan NGS İnşaat Müdürlüğü Direktörü Abdizhamil Kalmuratov, küçük modüler reaktör ünitesi kapsamında ilk inşaat faaliyetlerinin başladığını bildirdi.
Bu aşamada, RITM-200N reaktörlü ünitenin temel hazırlıkları çerçevesinde yaklaşık 900 metreküp beton dökülecek. Nisan 2026'da tamamlanması planlanan çalışmaların ardından reaktör binasının temel düzlemesi, su yalıtımı ve topraklama sistemlerinin kurulumu gerçekleştirilecek. Sürecin bir sonraki kritik adımı ise "ilk beton" dökümü olacak.
Projede önemli bir dönüm noktası olarak, her biri RITM-200N reaktörüyle donatılmış 2 güç ünitesinin kurulumu için saha kullanım izni alındı. Söz konusu izin, ulusal mevzuatın yanı sıra uluslararası nükleer güvenlik standartlarına uygunluk çerçevesinde verildi.
Bu gelişme, küçük modüler reaktör tabanlı santralin onaylanmış konfigürasyon doğrultusunda tam ölçekli inşaat sürecine geçmesini mümkün kılıyor.
İmzalanan ek anlaşma kapsamında proje, 3+ nesil VVER-1000 reaktörlerine dayalı iki büyük güç ünitesinin yanı sıra, her biri 55 megavat kapasiteli iki RITM-200N reaktöründen oluşan hibrit bir yapı içerecek.
Santralin tam kapasiteye ulaşmasıyla yıllık yaklaşık 17,2 milyar kilovatsaat elektrik üretmesi ve Özbekistan'ın toplam elektrik tüketiminin yaklaşık yüzde 14'ünü karşılaması hedefleniyor.
Projenin hayata geçirilmesiyle Rusya ile Özbekistan arasındaki stratejik iş birliğinin daha da derinleşmesi ve nükleer enerji alanında bölgesel ölçekte yeni bir merkez oluşması bekleniyor.
Açıklamada görüşlerine yer verilen Rosatom Genel Müdürü Likhachev, şunları kaydetti:
"Entegre nükleer güç santrali inşaatına ilişkin yol haritası ve anlaşmanın imzalanması ile hemen ardından sahada ilk betonlama çalışmalarının başlaması, Özbekistan'ın küresel nükleer enerji endüstrisinde ön saflara girişini işaret ediyor. Özbekistan, sosyoekonomik büyümeye katkıda bulunacak ve önümüzdeki on yıllar boyunca teknolojik egemenliğini güçlendirecek benzersiz bir projeye imza atıyor. Rosatom için Özbekistan'daki proje, küresel nükleer enerjinin geliştirilmesinde ve stratejik ortaklarımızla dostane ilişkilerin güçlendirilmesinde önemli bir adımı daha teşkil ediyor."