Prof.Dr.İ.Hamit Hancı'nı Yeni Yazısı: Meteoroloji Neden Adli Tıbbın Konu Edindiği Alanlardan Biridir?

Bilirkişilik denildiğinde de genelde akla ilk gelen bilim Adli Tıp olmaktadır.

Adli olaylarda bilgisinden yararlanılan kişilere bilirkişi denir. Bir çok adli konuyu çözümlemek ; özel bilgiyi , tekniği ve uzmanlığı gerektirir.

Bilirkişilik denildiğinde de genelde akla ilk gelen bilim Adli Tıp olmaktadır.

Adli Diş Hekimi ve Derneğimizin Adli Kalite Komisyonu başkanı Rahmetli (E) Alb.Diş.Tabibi.Dr.Bülent Özdoğan Adli Tıbbı: Tıbbın diğer dallarından farklı olarak bir ülkenin; Güvenlik, Asayiş ve kimi zaman da politik yapısını ilgilendiren olaylarla iç içe bir bilim dalı olarak tarif etmektedir.

Dışarıdan bakıldığında, sadece otopsi yapan, ölüm sebeplerini ve zamanını belirleyen, travma geçiren kişilerin vücudu üzerindeki darp izlerini belirleyerek adli raporunu yazan ve cinsel saldırılarda delil belirleyen bir bilim gibi görülen Adli Tıp , gerçekte pek çok bilim dalıyla ortaklaşa çalışmaktadır.

Aslında Adli Tıp, çok daha büyük bir ailenin bir parçası ,halk tarafından bilinen yönüdür.
Biz bu geniş aileye Adli Bilimler diyoruz.
Bu geniş aile nedeniyle 2000 li yıllarda bendenizin bir tanımlaması olmuştu.
“Adli Bilimler ; Tıp,Sağlık, Temel, Fen , Sosyal,Siber, Uzay, Ulaştırma, Savunma, Güvenlik ve İstihbarat bilimleri ile Felsefe, Spor ve Sanatın adalete bilirkişilik hizmeti vermesini sağlayan bilimler bütünüdür”

2001 yılında kurulan Adli Bilimciler Derneği bu alanda çalışan Adli Bilimcileri bir araya getirerek , Adli Bilimlerin gelişmesine katkıda bulunmaktır.

Adli Bilimciler Derneği olarak bu alanların 100 den fazla alanıyla ilgili çalışmalar yapmaktayız. Adli Bilimlerin alt alanlarını Adli Bilimciler Derneği Komisyonlarında görmekteyiz;
Bunlarda Bazıları; Adli Muhasebe ,Adli Psikoloji ,Adli Ebelik ,Adli Hemşirelik ,Adli Dilbilim , ,Adli Biyoloji ,Adli Ziraat ,Adli Patoloji ,Adli Antropoloji ,Adli İstatistik ,Adli Diş Hekimliği , ,Adli Gıda incelemeleri ,Adli Astronomi ,Adli Belge İncelemeleri ,Adli Mühendislik ,Adli Eczacılık ,Adli Bilişim ,Adli Toksikoloji , Adli Sanat ,Veteriner Adli Tıbbı ,Adli Tekstil……

Aslında Adli Bilimler alanları bir çarkın dişlileri gibi. Bir dişli eksik kaldımı çarkın işleyişi yavaşlıyor.

Adli Meteoroloji de bu alanlardan biri

*Adli Meteoroloji Neyle Uğraşır.
Adli Meteoroloji, Meteorolojik bilgilerin adalet alanında kullanılmasıdır.
Adli meteoroloji belli bir yer ve zamanda bir zamanda havayla ilgili her olayı “hortum, sel, yıldırım , fırtına” ; kayda geçirilmiş hava raporları, uydu ve radar görüntüleri ya da görgü tanıklarının ifadeleri yardımıyla yeniden kurgulayan bir bilimdir.

Bir iş kazasında devrilen vincin hangi şiddette rüzgarla yıkılacağından, hava durumunun ulaşım kazalarına (kara hava deniz) etkisine, havayla ilgili hortum kasırga v.b afetlerde yetkililerin yeterli önlem alıp almadıklarına, ölen bir kişinin vücudunun bozulmasına etkisine, görmeyi engelleyen fırtınaya, enerji nakil hatlarına zarar veren bir doğa olayına hatta meteorolojik faktörlerin suçluluk üzerine etkisine kadar pek çok alanda görüş bildiren bir disiplindir.

Adli alanda çalışan Meteoroloji uzmanları bir olayın oluşumunda hava koşullarının etkisini, etkisi varsa bunun derecesini belirler. Ulaştırma kazaları, bireysel yaralanmalar, cinayet ve intiharlar, nakliye/kargo hasarları, tarımsal hasarlar, ekolojik sorunlar, tazminat davaları ve sigorta uyuşmazlıklarında görev alırlar.

Adli Meteorolojinin gelişmesi için uğraş veren Meteroloji Uzmanı Prof.Dr.Mikdat Kadıoğlu, Adli Meteoroloji nin Türkiye’de hemen hiç kullanılmadığını, uzman meteorologların olayları yeniden kurmaya yardımcı olmada önemli bir rol oynayamadıklarını belirtmektedir.

Gerçekten de Gelişmiş bir Meteoroloji Genel Müdürlüğümüz olmasına rağmen ve bu alanda adalete gerekli verileri sağlamasına rağmen, ayrı bir Adli Meteoroloji Birimimiz ülkemizdeki kurumlarda bulunmamaktadır.
Bu da doğal afetler ve hava olaylarından dolayı yaşanan mağduriyetlerin çözümsüz kalması riskini beraberinde getirmektedir.

Adli Meteoroloji Adli Tıbbın yanı sıra ülkemizde yine yeterli ilgiyi görememiş Adli Astronomi ve Adli Klimatoloji alanlarıyla da yakın işbirliği içindedir.

Havanın bir silah olarak bile kullanılması söz konusudur.
Hava modifikasyonu ve askeri meteoroloji kavramını ülkemizde ilk önce Kadıoğlu gündeme getirmiştir.
Hava modifikasyonu havayı kasten manipüle veya değiştirme eylemidir. En çok bilinen şekli bölgesel yağmur ve kar yağışını arttırmaya yönelik bulut tohumlama yöntemidir.
Yüzyıllar boyunca insanoğlu, su kaynaklarını artırmak, şiddetli hava olaylarının etkisini azaltmak için hava ve iklimi değiştirmenin yollarını araştırmıştır. Hava modifikasyonuna ilişkin modern teknoloji 1940'lı yılların sonunda gümüş iyodür ün, bulut damlacıklarının buz kristallerine dönüştürülmesinde kullanılmasıyla ortaya çıkmıştır.

Meteoroloji Genel Müdürlüğümüzün belirttiğine göre, Günümüzde bazı ülkeler enerji talebini karşılamak, kurak bölgelerde su kaynaklarını zenginleştirmek, yüzden fazla hava modifikasyon projesi yürütmektedir. Bulut tohumlama yöntemi 1940 larda denenmeye başlamış, 1960’lı yıllardan itibaren ABD'de geliştirilmiş ve günümüze kadar uygulanmaya devam edilmiştir.
Yağmur bombası yöntemi ülkemizde ilk olarak 1990 yılında İstanbul'da İSKİ tarafından uygulanmıştır.

15. Dünya Meteoroloji Kongresi'nde (Cenevre, 2007) hava modifikasyonu çalışmalarının bilimsel olarak geçerli bir şekilde değerlendirilmesi ve bulut modifikasyonun bulut/yağış gelişimindeki etkilerinin daha iyi anlaşılması amacıyla, operasyonel hava modifikasyonu çalışmalarının araştırma ve modelleme çalışmaları ile desteklenmesi önerilmiştir. Kongre ayrıca, hava modifikasyon çalışmaları yapılırken ekonomik, sosyal, ekolojik ve yasal konuları da göz önünde bulundurulmasını teşvik etmektedir.

Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO) Atmosfer Bilimleri Komisyonu çatısı altında yürütülen Atmosfer Araştırmaları ve Çevre Programı’nın faaliyetleri kapsamında; 22-25 Ekim 2007 tarihleri arasında düzenlenen Hava Modifikasyonu konulu Bilimsel Konferans Devlet Meteoroloji İşleri Genel Müdürlüğü’nün ev sahipliğinde Antalya'da gerçekleştirilmiştir.

Uzun dönem veya uzun süreli gerçekleştirilecek hava modifikasyon işlemlerinde ekosistemin de etkileneceği söylenmektedir.

Hava modifikasyonu kasıtlı bir şekilde kullanılırsa meteorolojik bir silah haline gelebilmektedir. Modifikasyon sonucu oluşan Şiddetli yağış, kasırga, hortum, dolu, gibi hava olayları bir silah olarak kullanılabilme potansiyeline sahiptir.


Ayrıca Hava, silahların kullanımını da engelleyebilmektedir.
Çin’de M.Ö. 500 Sun Tzu, “ Araziyi bil, Düşmanı bil, Havayı bil. Ancak bundan sonra zafere ulaşırsın” demiştir.
Yakın tarihte Konuya ilk ciddi gönderme General Eisenhover, tarafından 1944 Normadiya Çıkartması için yapılmıştır “ Akıbetimiz Meteorolojistlerin elindedir.”

ABD Savunma Bakanlığı 1940’ların sonunda Soğuk Savaş’ın doruğunda hava değişikliği üzerine araştırmalarına başlmıştır. Vietnam savaşı sırasında, 1967’de başlayan ve hedefini muson mevsimini uzatmak ve Ho Chi Minh Patikası boyunca düşman tedarik rotalarını engellemek olan Project Popeye kapsamında başlayan bulut tohumlama teknikleri kullanılmıştır.

Birleşmiş Milletler Genel Kurulu tarafından onaylanan, 18 Mayıs 1977 tarihli sözleşme ile çevresel modifikasyon tekniklerinin silah olarak kullanımı yasaklanmıştır “Bu Sözleşmeye Taraf Devletlerin her ikisi de Herhangi bir diğer Taraf Devletin imha, hasar veya yaralanma aracı olarak yaygın, uzun süreli veya şiddetli etkileri olan çevresel modifikasyon tekniklerinin kullanılmamasını, orduya girmemesini taahhüt eder. (Convention on the Prohibition of Military or Any Other Hostile Use of Environmental Modification Techniques, United Nations ENMOD- Çevresel Modifikasyon Tekniklerinin Askerî veya Başka Bir Düşmanca Amaçla Kullanımının Yasaklanması Sözleşmesi)”
Ancak güçlü ülkelerin bu sözleşmeyi ihlal ettikleri de söylenmektedir.

Agro-terörizm, tarihte yeni olmayan ancak ülkemizde bugüne kadar pekte fazla üzerinde durulmayan bir tehdit türüdür. tam anlamıyla karşılığı hayvan ya da bitki hastalıklarının bilinçli ve kasıtlı olarak canlı hayvan ya da besin kaynaklarına bulaştırılması, bu yolla ekonomik istikrarın sekteye uğratılması, halkta korku ve panik yaratılmasıdır.
Meteorolojik Silahlar Agoterör amacıyla da kullanılabilir.

Eskiden savaşlar açık ve olumlu havada yapılmakta iken günümüzde havanın bizatihi kendisi bir savaş aracıdır. Hava uçaklarınızı, silah sistemlerinizi, savaş araçlarınızı etkileyebilir. Bulutları bir araya getirebiliyorsunuz hava modifikasyonu ile fırtına, yağmur ve şimşek yapabiliyorsunuz. Ya da uçaklarınız uçarken kötü havayı düzgün hale getirebiliyorsunuz. Havadan kimyasal ve biyolojik silahlar serpebiliyorsunuz.

Onun için Türkiye Cumhuriyeti bu konuda da uzmanlar yetiştirmelidir. Havanın bir silah olarak kullanılmasına karşı Türkiye kendi güvenliğini sağlamalıdır.

Yine bir askerin sözü verelim:
“ ...Zafere ulaşmada kullanılabilecek her şey silahtır ve hava bunların içinde en iyilerden birisidir.” Dr. Plerre St. Amand, ABD Deniz Kuv., 1968.

Bundan şu sonucu çıkarabiliriz: "Havayı kontrol eden, dünyayı kontrol eder"

Netice olarak ; Ülke olarak hem adli hem de askeri meteorologlar yetiştirmemiz lazım. Bir tehdit var, tehdit algılamasını görüyoruz. O zaman Havadan gelecek saldırılara karşı askeri ve bilimsel merkezlerin kurulması gerekir.

Ülkemizin Hava Tahmininde yurt dışına bağımlılığı en aza indirilmelidir

İklim konusunda Türkiye kendi teknolojisini geliştirmelidir. Bunu yapabilecek bilim insanları Türkiye'de vardır. Türkiye'de sadece koordineli çalışma eksikliği söz konusu olup, koordineli çalışmanın çözemeyeceği sorun yoktur.

Kaynak:
*www.ccc-weather.com,2013)
*https://www.aa.com.tr/tr/turkiye/meteorolojik-veriler-adli-vakalari-aydinlatiyor/252659
*https://www.hurriyet.com.tr/turkiye-de-adli-meteoroloji-nin-adi-yok-271121
*https://www.trthaber.com/haber/turkiye/prof-dr-hanci-hava-onemli-bir-savas-araci-turkiye-guvenligini-saglamali-350394.html
*https://www.milliyet.com.tr/yerel-haberler/samsun/prof-dr-hanci-en-buyuk-silah-meteorolojik-silahlardir-12590703

İlk yorum yazan siz olun
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.

Güncel Haberleri