Lübbey Köyü

Bu yazımızda İzmir’in Ödemiş İlçesinde yer alan Lübbey Köyü’nü tanıtacağız.

Nüfusu 4 milyonu geçen İzmir ilimizde 75,577 nüfuslu Ödemiş ilçemiz yer almaktadır. Ödemiş Merkez ilçeye bağlı 42 belde/köy bulunmaktadır. Ödemiş’in Bademli, Birgi, Kaymakçı ve Ovakent bucaklarında toplam 41 belde/köy yer almaktadır (1). Bunlardan hiçbirisi Lübbey Köyü değildir!

Bununla birlikte Ödemiş’te gezilecek yerler listesinde Lübbey Köyü kendisine yer bulmaktadır. Merak edip giden ziyaretçilerin Ödemiş’ten çok uzak ve yönlendirme levhalarının yetersizliğiyle birlikte terk edilmiş bu köye vardıklarında, yıkık dökük evler dışında hiçbir şeyle karşılaşmadıklarını bildirdikleri geri bildirimleri okuyorsunuz (2). Ödemiş’ten gelirken turistik yer levhalarında adını gördüğünüz bu köye ulaşırken yanlış yola sapmamak için navigasyon kullanmanız önerilir. Yolculuk için yol koşulları düşünülerek aracınızın bakımı, akaryakıt durumu, yedek lastik vb. iyi durumda olmalı. Köy terk edilmiş durumda olduğu için başı boş gezen hayvanlara karşı tedbirli olmalı. Akşam olmadan dönebileceğiniz şekilde gezinizi planlamalısınız.

Evet, meraktan gidecek insanlara göre bir yer değil ama tarihini ve özelliklerini bilenler, doğa ile baş başa olmayı sevenler ve terk edilmiş evlerin fotoğrafını çekmek isteyecek fotoğraf severler için gitmeye değer bir yer!

Lübbey Köyü, İzmir’in Ödemiş ilçesinin Bozdağlar’a bakan güney yamaçlarında konumlanmaktadır. Antik dönemlere uzanan geçmişiyle bilinen köy, 1000 metre rakımlı Lübbey Yaylası’nda kurulmuştur ve Osmanlı Dönemi'nden günümüze ulaşan sivil mimari örnekleriyle öne çıkmaktadır. Köyde, 44 adet sivil mimarlık eseri ve 4 anıtsal yapı yer almaktadır. Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından kentsel sit alanı olarak tescil edilen Lübbey Köyü, koruma altına alınmıştır. Lübbey Köyü, Türkmen kökenli olup eskiden yüzlerce kişiye ev sahipliği yaparken, ekonomik ve fiziki koşullar nedeniyle nüfusu azalmış ve köyde sadece 5 kişi kalmıştır. Elektrik ve verimli arazilerin bulunduğu Çamyayla Mahallesi’ne göç eden köylüler, hayvancılığın ve meyve yetiştiriciliğinin yetersiz gelmesiyle birlikte yeni iş ve eğitim imkanları için de Ödemiş’e yönelmiştir (3).

“Hayalet Köy” olarak anılan Lübbey 30-40 yıldır terk edilmiş vaziyettedir. Lübbey artık köy değil, Çamyayla Köyü’nün bir mahallesidir. Ödemiş merkezden 18 km uzaktadır. Lübbey, 2021 yılında çekilen “Yasaklı Köy” adlı filmin mekânı olarak kullanılmıştır. Aziz Özuysal’ın yönetmenliğini yaptığı film, Lübbey ile anılmaktadır (4).

Anadolu Ajansı’nda haberi yapılan Lübbey Köyü için, köy kahvesini işleten Mehmet Güler şu bilgileri veriyor: “Köyün ismini Lidya Medeniyeti döneminde bir Sardes Kralı'nın “Lüb” adındaki oğlundan alır. Lübbey bir kışlak köyüdür. Eskiden yazları Çamyayla'ya çıkıp kışın da buraya iniyorduk. Çünkü o dönemlerde kışlar çetin geçiyordu. Kar yağdığı zaman ilkbahara kadar yerde kalıyordu. Yaylada da kalacak sağlam bir yer olmayınca insanlar kışı burada geçirirdi. Çamyayla'ya 1983 yılında elektrik gelince insanların çoğu oraya ev yapıp Lübbey'e gelmemeye başladı. Kışlar da eskisi gibi değil zaten millet oraya sağlam evler yapınca Lübbey'in nüfusu gittikçe azalmaya başladı.” (5).

Ülü'l-Elbâb:

Lübbey ismi konusunda bizim görüşümüz Ülü'l-Elbâb kelimesinden ismin türediği yönündedir. Ülû sahip demektir. Elbâb, lübb kelimesinin çoğuludur. Lüb, bir şeyin özü, halisi, içi, şâibelerden arınmış, zekî, keskin akıl anlamlarına gelir. Ülü'l-elbâb, "çok akıllı kimseler" anlamına gelir ve Kur'ân'da 16 kez geçer. Bu ifade, gerçeği anlayan, öğüt alan ve Allah'ın emirlerine uyan kişiler için kullanılır. Akıl sahipleri Kuran'da övülür, Allah'ın yolunu takip eden, sabırlı, ibadet eden ve iyiliği seçenler olarak tanımlanır (6).

Turizm açısından projeler: Efeler Yolu Projesi:

Efeler Yolu projesi, İzmir Valiliği ve Büyükşehir Belediyesi iş birliğiyle Bozdağlar ile Aydın Dağları arasında 500 kilometrelik yürüyüş rotası oluşturuyor ve turizmin artması bekleniyor.

Şirince, Birgi gibi olabilir:

Köy kahvesini işleten Mehmet Güler, 2008'den beri sosyal medya sayesinde Lübbey'e yurtdışından bile ziyaretçiler geldiğini, yapılan çalışmalarla köyün kültür turizmi için cazibe merkezi olabileceğini düşünüyor. Belediyenin ve Bakanlığın destekleriyle ilginin arttığını, çeşitli ülkelerden misafirlerin köye geldiğini ancak pandemiden sonra ziyaretlerin durduğunu bildiriyor (5).

Paranormal Aktiviteler için Lübbey’in Özelliği:

Lübbey Köyü’nü ilginç kılan bir özelliği de terk edilmiş olduğundan dolayı köye cinlerin yerleştiğine dair bilgilerin yayılmış olmasıdır. Orkun Işıtmak’ın köyde çekmiş olduğu program youtube’dan izlenebilir. Adı: “Cinli Köyde 1 Gece. Lübbey Köyü. Bananormal Aktiviteler”. Programın özeti: Lübbey Köyü'nde yapılan paranormal araştırmalar, köydeki cin ve hayalet efsanelerinin gerçekliğini sorguluyor. Ekip, paranormal olayları araştırmak için terkedilmiş bir köyde çeşitli elektronik cihazlar kullanarak cinleri tespit etmeye çalışıyor. Termal kamera ve ses algılayıcılar gibi aletlerle tehlikeleri gözlemliyorlar. Neticede; Gece boyunca yapılan çekimlerde paranormal bir olay yaşanmadığı kanaatine varıyorlar. Köyün sakinleri, yaşananların abartıldığını ve köyün huzurlu bir yer olduğunu belirtiyor.” (7).

Bizim görüşümüz, cinler ve hayaletler ile ilgili bu tür programlar ilgi çekici olsa da gerçek bir bilimsel araştırma yapılmadığını kabul etmek gerekir. Paranormal aktivitelerin varlığı kabul edilmelidir, ancak bu konuyu uzmanlarına bırakalım.

Sonuç:

Lübbey, paranormal aktiviteler konusundaki araştırmacıları elbette kendisine çekecektir. Ancak bu güzel mahalin insanlarımızca tanınması için yapılacak çok şey var gibi görünüyor. Öncelikle ziyaretçilerin evlerin içerisine girip sprey boyalarla yazılar yazması önlenmelidir! Bunların birçoğunun bilinçsizce yapılmış cin davetine yönelik, korku filmlerinde görülecek türden yazılar ve şekiller olması ise kabul edilemez! Koruma altındaki bir mahalde ziyaretçilerin bu tür faaliyetlerinin önüne nasıl geçilecektir? Pek çok turistik yerde, antik şehirlerde de örnekleri görülen bu cahilce faaliyetlerin önüne geçilmek zorundadır.

Bununla birlikte, terk edilmiş bu köy, kültürel bir hazine olarak turizm yönünden hak ettiği öneme kavuşturulabilir. Sit alanı olarak koruma altındaki köye ulaşımda, levhalarla yönlendirmenin arttırılması ve ziyaretçilerin çevre köyleri de ziyaret etmesi sağlanarak köy ekonomisine kazanç sağlanması düşünülebilir. Lübbey, çevre köylerle birlikte neden bir Şirince veya Birgi olmasın?

Kaynaklar: