Ticaret Bakanlığı, 2026 yılı İthalat Rejimi'nde üretimin ihtiyaç duyduğu girdilere erişimi kolaylaştırmak, sanayinin rekabet gücünü artırmak ve dış ticarette sürdürülebilirliği desteklemek amacıyla kapsamlı düzenlemeleri hayata geçirdi. Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren kararlarla bazı ürünlerde vergi indirimi ve muafiyetleri sağlanırken, yerli üretimin korunmasına yönelik yeni tedbirler de devreye alındı.

Bakanlık, yapılan değişikliklerin yalnızca vergi artışlarından oluşmadığını vurgulayarak, üretim açısından kritik öneme sahip birçok girdide gümrük vergilerinin düşürüldüğünü, gümrük vergisi muafiyeti bulunan ürünlerde ilave gümrük vergisi muafiyetinin de uygulanacağını bildirdi. Ayrıca Gümrük Tarife Cetveli'nde (TGTC) yapılan düzenlemelerle çok sayıda ürünün istatistik pozisyonu yeniden belirlenirken, ithalatta test zorunluluğu bulunan ürünlerin daha kolay tespit edilmesi sağlandı.

ÜRETİM GİRDİLERİNDE VERGİ İNDİRİMİ, YERLİ SANAYİYE KORUMA

Düzenlemeler kapsamında bazı üretim girdilerinde gümrük vergileri düşürüldü, yerli üretimi destekleyecek vergi muafiyetleri getirildi ve yurt içinde üretimi bulunmayan ürünlerin ithalatında esneklik sağlandı. Vergiden kaçınma amacıyla düşük bedelli beyanların önüne geçilmesine yönelik yeni tedbirler de uygulamaya alındı.

YENİ GÜMRÜK DÜZENLEMELERİYLE İŞLEMLER KOLAYLAŞACAK

Bakanlık ayrıca yeni gümrük alt pozisyonları oluşturularak birçok üründe gereksiz test ve denetim yükünün kaldırıldığını belirtti. Gözetim uygulamalarının kapsamı genişletilirken, uluslararası fiyat seviyeleri dikkate alınarak bazı ürün gruplarında koruma önlemleri güçlendirildi. Yerli üretim kapasitesinin yüksek olduğu sınırlı sayıdaki alt ürün grubunda ise gümrük vergileri kısmen artırıldı. Serbest Ticaret Anlaşmaları ile Gümrük Birliği kapsamındaki ithalat ise bu düzenlemelerin dışında bırakıldı.

82 SANAYİ ÜRÜNÜNE EK VERGİ GETİRİLDİ

Resmi Gazete'de yayımlanan kararlarla İthalat Rejimi Kararı'nda önemli değişikliklere gidildi. Buna göre 82 sanayi ürününe ilave gümrük vergisi uygulanırken, 42 üründeki ek mali yükümlülük kaldırıldı. Ayrıca 97 ürünün ithalatında kullanılan referans fiyatlar yükseltilirken, 11 sanayi ürünü için de ilk kez referans fiyat uygulaması başlatıldı.

İlave gümrük vergisi getirilen ürünler arasında vites kutuları, oyuncaklar, bakır borular, valfler, elektrik izolatörleri, hava basınçlı püskürtücüler, adi metal kilitler, cerrahi iğneler, sayaçlar ve çeşitli otomotiv parçaları yer aldı.

BAZI ÜRÜNLERDE VERGİ YÜKÜ KALDIRILDI

Buna karşılık makarna ithalatındaki ek mali yükümlülük kaldırılırken, otomobil üretiminde kullanılan kapı kilitlerinde uygulanan ilave gümrük vergisi de sona erdirildi. Ayrıca lityum iyon akü ithalatında yıl sonuna kadar ilave gümrük vergisi uygulanmayacak.

TARIM ÜRÜNLERİNDE FİYAT DENGESİNE YÖNELİK ADIMLAR

Sanayi ürünlerinin yanı sıra tarım ürünlerinde de dikkat çeken düzenlemeler yapıldı. Semt pazarlarında kuru soğan fiyatlarının 50 TL seviyesine kadar yükselmesi üzerine, 0703.10.19.00.11 GTİP numaralı kuru soğan ithalatında uygulanan yüzde 49,5 oranındaki gümrük vergisi, 26 Ağustos'a kadar geçerli olmak üzere yüzde 5'e indirildi. Düzenlemenin amacı ithalat yoluyla fiyatların dengelenmesi olarak açıklandı.

CEVİZ, TATLI BİBER VE PLASTİK ÜRÜNLERİNDE YENİ DÜZENLEME

Kabuklu ceviz ithalatındaki ek mali yükümlülük ton başına 451 dolardan 738 dolara çıkarılırken, kabuksuz cevizde bu tutar 1.158 dolardan 1.772 dolara yükseltildi.

Kurutulmuş tatlı biber ithalatında uygulanan gümrük vergisi ise yüzde 19,5'ten yüzde 41'e çıkarıldı. DTÖ üyesi olmayan ülkelerden ithal edilen bazı plastik polimer ürünlerine ton başına 328 dolar ek mali yükümlülük getirildi. Poliester sentetik devamsız lif ithalatında uygulanacak gümrük vergisinin 21 Eylül'den itibaren yüzde 20 olacağı açıklandı.

PET REÇİNESİNE KADEMELİ EK MALİ YÜKÜMLÜLÜK

Diyet mamalarının ithalatında Sağlık Bakanlığı tarafından kontrol belgesi düzenlenmesi halinde ek mali yükümlülük uygulanmayacak. Tek kullanımlık içecek şişeleri, gıda ambalajları ve sentetik tekstil elyafı üretiminde kullanılan PET reçinesi ithalatına ise üç aşamalı ek mali yükümlülük getirildi. Buna göre 19 Temmuz-30 Aralık 2026 döneminde ton başına 120 dolar, 31 Aralık 2027'ye kadar 115 dolar ve 30 Aralık 2028'e kadar 110 dolar ek mali yükümlülük uygulanacak.

36 BİN TONLUK GÜMRÜKSÜZ TARİFE KONTENJANI

Bunun yanında Güney Amerika ülkeleri ile Türk Cumhuriyetlerinin de aralarında bulunduğu birçok ülke için toplam 36 bin tonluk gümrük vergisiz tarife kontenjanı açıldı.

REFERANS FİYAT UYGULAMASI GENİŞLETİLDİ

İthalatta Gözetim Uygulamaları kapsamında yayımlanan 9 ayrı tebliğ ile akıllı saat, otomobil lastiği, oyuncak, seramik, cam, debriyaj, korna ve görüntülü telefon sistemleri gibi 97 ürünün gümrük vergisine esas referans fiyatları yükseltildi. Böylece ithalat fiyatı ne olursa olsun vergilendirme yeni referans fiyatlar üzerinden yapılacak.

11 SANAYİ ÜRÜNÜNE İLK KEZ REFERANS FİYAT

Öte yandan serum ampulleri, kaplanmış tel, iskele ve beton kalıp malzemeleri, paslanmaz çelik lavabolar, makaslar, pistonlar, biçerdöver parçaları ile rot ve rot başı ürünlerinin de bulunduğu 11 sanayi ürünü için ilk kez referans fiyat uygulaması başlatıldı.

TİM'DEN DÜZENLEMELERE DESTEK

Ticaret Bakanlığı, yapılan değişikliklerin yerli üretimin korunması, haksız rekabetin önlenmesi, istihdamın artırılması ve cari açığın azaltılması amacıyla hazırlandığını açıkladı.

Sektör temsilcileri de düzenlemelere destek verdi. TİM Başkanı Mustafa Gültepe, düşük kur nedeniyle ithalatın üretime kıyasla daha avantajlı hale geldiğini belirterek, alınan kararların yerli üreticiyi haksız rekabete karşı koruyacağını ifade etti.