Halk TV yazarı İsmail Saymaz, bugünkü köşesinde Danıştay'ın Adnan Menderes'in ailesine ilişkin verdiği manevi tazminat kararını gündeme taşıdı. Saymaz, kararın yalnızca Menderes ailesi açısından değil, geçmişte idam edilen mahkûmların yakınları için de emsal niteliği taşıdığını belirtti.

2020 yılında çıkarılan 7248 sayılı kanunla, Yüksek Adalet Divanı kararlarının adli sicil ve arşiv kayıtlarından silinmesinin ve mağdurların zararlarının karşılanmasının önü açılmıştı. Bu kapsamda Adalet Bakanlığı bünyesinde kurulan komisyon, 370 kişiye manevi tazminat ödedi.

MENDERES AİLESİ DANIŞTAY'A TAŞIDI

Komisyon, 2021'de Adnan Menderes'in mirasçılarına toplam 1 milyon 250 bin TL manevi tazminat ödenmesine karar verdi. İtiraz üzerine bu tutar 2022'de 5 milyon TL'ye çıkarıldı. Menderes'in torunu Prof. Dr. Adnan Menderes ile annesi Münevver Menderes, manevi tazminatın düşük olduğu ve maddi tazminat talebinin reddedildiği gerekçesiyle Danıştay'a başvurdu.

Danıştay 10. Dairesi, 4 Aralık 2025'te başvuruyu kısmen kabul etti. Torun Adnan Menderes için önceki tazminata ek 34 milyon TL, Münevver Menderes için ise ek 6 milyon TL manevi tazminata hükmedildi. Faizleriyle birlikte ödenecek tutarların sırasıyla 58 milyon 773 bin TL ve 10 milyon 371 bin TL olduğu aktarıldı.

DANIŞTAY'DAN "YAKINLARININ ONURUNU DA İHLAL ETTİ" DEĞERLENDİRMESİ

Kararda, idam cezasının 2004 yılında mevzuattan çıkarıldığı hatırlatılarak, yaşam hakkının mutlak niteliğine vurgu yapıldı. İdamın, geçmişte yasal düzenleme içinde yer almasının, bugün insan hakları bakımından meşru kabul edilemeyeceği belirtildi. Danıştay, mahkeme kararıyla verilmiş olsa bile idamın yalnızca idam edilen kişinin değil, yakınlarının onurunu da ihlal ettiğini değerlendirdi. Kararda, Adnan Menderes'in 27 Mayıs darbesi sonrası adil yargılanma hakkına ve doğal hâkim ilkesine aykırı biçimde kurulan Yüksek Adalet Divanı tarafından idama mahkûm edildiği kaydedildi.

MADDİ TAZMİNAT REDDEDİLDİ

Danıştay, Menderes'in 27 Mayıs sonrasında müsadere edilmiş bir mal varlığı tespit edilemediği gerekçesiyle maddi tazminat talebini reddetti. Menderes ailesinin avukatı İyi Parti Genel İdare Kurulu üyesi Ali Topçu ise kararın, 27 Mayıs mağdurları açısından tarihi bir iadeiitibar ve devletin geçmişteki haksızlıkla yüzleşmesinin hukuki belgesi niteliğinde olduğunu ifade etti.